ΩΔΗ ΕΝΝΑΤΗ ΕΙΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΝ

Γη των θεών φροντίδα,
Ελλάς ηρώων μητέρα,
Φίλη, γλυκεία πατρίδα μου
Νύκτα δουλείας σ' εσκέπασε,
Νύκτα αιώνων.

Ούτω εις το χάος αμέτρητον
Των ουρανίων ερήμων,
Νυκτερινός εξάπλωσεν
Έρεβος τα πλατέα
Πένθυμα εμβόλια.

Και εις την σκοτιάν βαθείαν,
Εις το απέραντον διάστημα,
Τα φώτα σιγαλέα
Κινώνται των αστέρων
Λελυπημένα.

Εχάθηκαν η πόλεις,
Εχάθηκαν τα δάση,
Κ' η θάλασσα κοιμάται
Και τα βουνά· και ο θόρυβος
Παύει των ζώντων.

Εις τα φρικτά βασίλεια
Ομοιάζει του θανάτου
Η φύσις όλη· εκείθεν
Ήχος ποτέ δεν έρχεται
Ύμνων ή θρήνων.

Αλλά των μακαρίων
Σταύλων ιδού τα ηώα
Κάγκελλα η Ώραι ανοίγουσιν,
Ιδού τα ακάμαντα άλογα
Του Ηλίου εκβαίνουν.

Χρυσά, φλογώδη, καίουσι
Τους δρόμους του αέρος
Τα αμιλλητήρια πέταλα·
Τους ουρανούς φωτίζουσι
Λάμπουσαι η χαίται.

Τώρα εξανοίγει τ' άνθη
Εις τον δροσώδη κόλπον
Της γης η αυγή· και φαίνονται
Τώρα των φιλοπόνων
Ανδρών τα έργα.

Τα μυρισμένα χείλη
Της ημέρας φιλούσι
Το αναπαυμένον μέτωπον
Της οικουμένης· φεύγουσιν
Όνειρα, σκότος.

Ύπνος, σιγή· και πάλιν
Τα χωράφια, την θάλασσαν,
Τον αέρα γεμίζουσι
Και τας πόλεις με κρότον,
Ποίμνια και λύραι.

Εις του σπηλαίου το στόμα
Ιδού προβαίνει ο μέγας
Λέων, τον φοβερόν
Λαιμόν τετριχωμένον
Βρέμων τινάζει.

Ο αετός αφίνει
Τους κρημνούς υψηλούς·
Κτυπάουσιν η πτέρυγες
Τα νέφη, και τον Όλυμπον
Η κλαγγή σχίζει.

Έθλιψε την Ελλάδα
Νύκτα πολλών αιώνων,
Νύκτα μακράς δουλείας,
Αισχύνη ανδρών, ή θέλημα
Των αθανάτων.

Η χώρα τότε εφαίνετο
Ναός ηριπομένος,
Όπου οι ψαλμοί σιγάουσι
Και του κισσού τα ατρέμητα
Φύλλα κοιμώνται.

Ωσάν επί την άπειρον
Θάλασσαν των ονείρων,
Ολίγαι, απηλπισμέναι
Ψυχαί νεκρών διαβαίνουσι
Με δίχως βίαν·

Ούτως από του Άθωνος
Τα δένδρα, έως τους βράχους
Της Κυθήρας, κυλίουσα
Την άμαξαν βραδείαν,
Ουρανοδρόμον·

Η τρίμορφος Εκάτη
Εθεώρει τα πλοία,
Εις του Αιγαίου τους κόλπους
Λάμνοντα αδόξως, φεύγοντα
Διασκορπισμένα

Συ τότε, ω λαμπροτάτη
Κόρη Διός, του κόσμου
Μόνη παρηγορία,
Την γην μου συ ενθυμήθηκες
Ω Ελευθερία.

Ήλθε η θεά· κατέβη
Εις τα παραθαλάσσια
Κλειστά της Χίου· τας χείρας
Άπλωσ' ορθή, και κλαίουσα
Λέγει τοιάδε·

— Ωκεανέ, πατέρα
Των χορών αθανάτων,
Άκουσον την φωνήν μου,
Και της ψυχής μου τέλεσον
Τον μέγαν πόθον.

Ένδοξον θρόνον είχον
Εις την Ελλάδα· τύραννοι
Προ πολλού τον κρατούσι
Σήμερον συ βοήθησον,
Δος μου τον θρόνον.

Όταν τους ανοήτους
Φεύγω θνητούς, με δέχονται
Η πατρικαί σου αγκάλαι·
Η ελπίς μου εις την αγάπην σου
Στηρίζεται όλη —

Είπε· και ευθύς επάνω
Εις τας ροάς εχύθη
Του Ωκεανού, φωτίζουσα
Τα νώτα υγρά και θεία,
Πρόφαντος λάμψις.

Αστράπτουσι τα κύματα
Ως οι ουρανοί, και ανέμελος,
Ξάστερος φέγγει ο ήλιος
Και τα πολλά νησία
Δείχνει του Αιγαίου.

Πρόσεχε τώρα· ως άνεμος
Σφοδρός μέσα εις τα δάση,
Ο αλαλαγμός σηκόνεται·
Άκουε των πλεόντων
Τα εία μ ά λ α.

Σχισμένη υπό μυρίας
Πρώρας αφρίζει η θάλασσα,
Τα πτερωμένα αδράχτια
Ελεύθερα εξαπλόνονται
Εις τον αέρα·

Επί την λίμνην ούτως
Αυγερινά πετάουσι
Τα πλήθη των μελίσσων
Όταν γλυκύ του έαρος
Φυσάη το πνεύμα·

Επί την άμμον ούτω
Περιπατούν οι λέοντες
Ζητούντες τα κοπάδια,
Την θέρμην των ονύχων
Έαν αισθανθώσιν

Ούτως εάν την δύναμιν
Ακούσουν των πτερύγων
Οι αετοί, το κτύπημα
Των βροντών υπερήφανοι
Καταφρονούσι.

Πεφιλημένα θρέμματα
Ωκεανού, γενναία
Και της Ελλάδος γνήσια
Τέκνα, και πρωτοστάται
Ελευθερίας·

Χαίρετε σεις καυχήματα
Των θαυμασίων (Σπετσίας,
Ύδρας, Ψαρών), σκοπέλων,
Όπου ποτέ δεν άραξε
Φόβος κινδύνου.

Κατευοδοίτε! — Ορμήσατε
Τα συναγμένα πλοία
Ω, ανδρείοι· σκορπίσατε
Τον στόλον, κατακαύσατε
Στόλον βαρβάρων.

Τα δειλά των εχθρών σας
πλήθη καταφρονήσατε·
Την κόμην πάντα ο θρίαμβος
Στέφει των υπέρ πάτρης
Κινδυνευόντων.

Ω επουράνιος χείρα!
Σε βλέπω κυβερνούσαν
Τα τρομερά πηδάλια,
Και των ηρώων η πρώραι
Ιδού πετάουν.

Ιδού κροτούν, συντρίβουσι
τους πύργους θαλασσίους
Εχθρών απείρων· σκάφη,
Ναύτας, ιστία, κατάρτια
Η φλόγα τρώγει·

Και καταπίνει η θάλασσα
Τα λείψανα· την νίκην
Ύψωσ' ω λύρα· αν ήρωες
Δοξάζωνται, το θείον
Φιλεί τους ύμνους

Ωθωμανέ υπερήφανε,
Πού είσαι; νέον στόλον
Φέρε, ω μωρέ, και σύναξε·
Νέαν δάφνην οι Έλληνες
Θέλουν αρπάξειν.

Εάν τα ποσειδώνια
Κύματα, τον αυθάδη
Ναύτην απομακρύνωσιν
Από την πάτριον νήσον του
Πριν έλθη η νύκτα·

Με ψυχήν πικραμένην
Ορθός επί την πρύμνην
Βλέπει επάνω εις την θάλασσαν
Την ησυχίαν χυμένην
Και εσπέριον σκότος·

Βλέπει τα περιπόθητα
Βουνά και τα χωράφια
Της γλυκεράς πατρίδος
Κεχρυσωμένα ακόμα.
Από τον ήλιον.

Αλλ' ήδη εις τα ερεβώδη
Λουτρά βαθέα της δύσεως
Του λαμπρού βασιλέως,
Των αέρων εβούτησεν
Η εσχάτη ακτίνα.

Και αλλάζει, ιδού, αμαυρόνεται
Της νήσου η ράχη, ως πρόσωπον
Νέας, ορφανής παρθένου,
Υγρόν υπό το σύγνεφον
Της δυστυχίας·

Τα λυπημένα ομμάτια του
Τότε αν σηκώση ο ναύτης,
Βλέπει επάνω εις την χώραν του
Τρέμον και μεσουράνιον
Το πρώτον άστρον.

Ούτως αν χάση ο άνθρωπος
Το φως και τον σκεπάση
Μακάριον σκότος, βλέπομεν
Επ' αυτόν ανατέλλον
Άστρον ελπίδος.

Ω Βύρων ω θεσπέσιον
Πνεύμα των Βρεττανίδων,
Τέκνον Μουσών και φίλε
Άμοιρε της Ελλάδος
Καλλιστεφάνου.

Πλεγμένα με τα φύλλα
Του μυστικού Ελικώνος
Της Υγιείας τα ρόδα
Χθες θαυμασίως εστόλιζον
Την κεφαλήν σου.

Χθες τον ουράνιον έτρεχε
Δρόμον ο ήλιος· χύνων
Τας πλέον λαμπράς ακτίνας
Το μέτωπόν σου αντέστραπτεν
Ως αθανάτου.

Σήμερον κείσαι, ως εύφορος
Πολύκλωνος ελαία
Από το βίαιον φύσημα
Σκληρών ανέμων κείται
Εκριζωμένη.

Σήμερον κείσαι, ω Βύρων,
Και πού τα ένθεα έπη,
Πού είνε τώρα τα σύμμετρα
Πτερόεντα φωνήεντα
Καστάλιε κύκνε;

Θαυματουργοί φυσήσατε
Πνοαί του Παραδείσου·
Σηκώσου, ω Βύρων, τίναξον
Μακρά από σε τον άωρον
Μόρσιμον ύπνον.

Ιδού της μουσοτρόφου
Ευρώπης τα υπερέχοντα
Έθνη ακόμα, προσμένουσιν,
Ακόμα την φωνήν σου
Επιθυμούσιν.

Ιδού η Ελλάς σού ετοίμασεν
Όχι τον χρυσόν κύκλον
Τον τους κροτάφους φλέγοντα,
Των αργών βασιλέων
Ή των τυράννων·

Αλλά στέφανον έτερον,
Στολήν ένδοξον, έντιμον,
Αξίαν νοός δικαίου,
Ανδρός αξίαν γενναίου
Φιλελευθέρου·

Στέφανον αιωνίων
Κλάδων αφθάρτων, λάμποντα
Όχι διά τους κροτούντας
Ποιητάς το μονόχορδον
Της κολακείας·

Αμμή διά σε τον εύτολμον
Λειτουργόν των παρθένων
Ελικωνίων· φιλούσιν
Η Μούσαι χείρα αμίαντον
Και υψηλόν πνεύμα.

Σε η Ελλάς ευγνώμων
Ως φίλον μεγαλόψυχον
Ζητεί να στεφανώση,
Ως παρηγορητήν της,
Ως ευεργέτην.

Σηκώσου, ω Βύρων … φίλε
Σηκώσου . . . λάβε, ω μέγα,
Λάβε το δώρον, ύμνησον
Του Σταυρού τους θριάμβους
Και της Ελλάδος·

Αι! των θνητών η ελπίδες
Ως ελαφρά διαλύονται
Όνειρα βρέφους· χάνονται
Ως λεπτόν βόλι εις άπειρον
Βάθος πελάγου.

Ο Βύρων κείται ως κρίνος
Υπό το βαρύ κάλυμμα
Αθλίας νυκτός· η αιώνιος,
Ω λύπη, τον εσκέπασε
Μοίρα θανάτου·

Ανήρ κατά τον φύσεως
Νόμον τον άνδρα κλαίω·
Δεν χύνονται τα δάκρυα
Ματαίως επί τον τάφον
Των ευδοκίμων.

Ότι αν φθαρτόν το σώμα
Πέση, και τ' άυλον πνεύμα
Των αγαθών και η φήμη
Νικήσουν ως η αλήθεια
Το αένναον μέλλον·

Αν χωριστή, μετέωρος
Επί την δέλφιον πέτραν
Αστράψη η λύρα, καύχημα
Άγγλων και χαρμοσύνη
Αγηνορίδων·

Ημείς όμως χηρεύομεν.
Τας θλίψεις θεραπεύει,
Και άγει ο θρήνος εις άμιλλαν
Αρετής την φιλόδοξον
Σποράν του ανθρώπου.

Ερατεινή, γλυκεία
Θυγάτηρ Υπερίονος,
Πόσον, ω χρυσοβλέφαρος,
Πόσον δεκτή και νόστιμη
Φέγγεις ω ημέρα.

Ελεύθερος ή δούλος
Τι χρησιμεύει αν ήνε,
Μόνον ας ζήση ο άνθρωπος,
Ότι είνε η γη παράδεισος,
Και η ζωή μία.

Δεύτε, εν ώ τα της Κύπριδος
Δάκτυλα μυρισμένα
Τας χορδάς κολακεύωσι,
Και η τρυφερά κιθάρα
Τον κόσμον θέλγει·

Τρέξατε σεις ω αμέριμνα
Πλήθη λαών· τον μέγαν
Μελίφρονα αμφορέα
Του Βασσαρέως αδράξατε
Νέοι και παρθένοι.

Με χιτώνα σιδώνιον
Με σάνδαλα χρυσόδετα
Χοροβατούντες ψάλλατε
Ή την στροφήν την λέσβιον,
Ή τέιον μέλος. —

— Φθάνει τώρα το κέρασμα,
Φθάνει ο χορός, και τ' άσμα·
Κάθε ηδονή το μέτριον
Εάν αγαπά, ας προσφύγωμεν
Εις χαράν άλλην.

Εδώ υπό τον πολύφυλλον
Και δροσερόν κεδρώνα
Ελάτε, ας αναπαύσωμεν
Το κορμί μας και ας έχωμεν
Τ' άνθη διά στρώμα.

Ένα φιλί… κ' έν άλλο…
Έρωτα τρέξε, εξάπλωσον
Αιώνια τα πτερά σου,
Σκέπασον το μυστήριον
Της εορτής σου.

Ούτω, καθό η ταχύπους
Ίρις λάμπει και αβίαστος
Με τα ζεφύρια πνεύματα
Φεύγει, δι' ημάς αδάκριτοι
Φεύγουν η ημέραι. —

— Αναίσχυντα φρονήματα
Των αγεννέων ανθρώπων·
Ύμνοι μανίας, που εφύγατε
Από τα οδόντια του άδου
Στίχοι Εριννύων·

Αν της δικαιοσύνης
Περιβλαστή το σκήπτρον,
Αν φιλάνθρωπον φύσημα
Εις την καρδίαν εισπνέη
Των βασιλέων·

Αν η αρετή, κ' ο ελεύθερος
Νόμος ως άγια χρήματα
Ειλικρινώς λατρεύωνται,
Τότε καθό ο Παράδεισος
Δίδει η γη ρόδα.

Αλλ' η ζωή και τότε
Δεν είνε δια τον βλέποντα
Άνθρωπον τους αστέρας
Άλλο παρά προοίμιον
Αθανασίας.

Ιδού τα πολυτάραχα
Κύματα της θαλάσσης·
Ιδού, ιδού των αμώμων
Ψαρών δικαιοτάτων
Η τραχείαι πέτραι.

Αυτού καμμία κιθάρα
Φθοροποιός, όχι όργια,
Όχι κρότος Μαινάδων,
Ούτ' Έρωτος παιγνίδια
Τον νουν συγχίζουν.

Αλλ' ως, κατά το βράδυ
Το θερινόν ανάπτονται
Ταχείαι, συχναί η ολύμπιαι
Αστραπαί και θαμβόνουσι
Τους οδοιπόρους·

Ούτω τα μεν θηκάρια
Σορηδόν ερριμμένα
Κρύπτουν την γην, τους βράχους·
Ο δε σιδηροχάρμης
Άφοβος Άρης,

Κινεί την νήσον. Χίλια
Πολέμου χάλκεα όργανα
Βροντούν· εις τον αέρα
Των ξίφων μύριαι γλώσσαι
λάμπουν, κλονούνται.

Μία βοή σηκόνεται,
Μία μόνη επιθυμία,
Και ωσάν ακτίνα ουράνιος,
Ως φλόγα ες δάση ευάνεμα
Καίει τας καρδίας.

«Υπέρ γονέων και τέκνων,
«Υπέρ των γυναικών,
«Υπέρ πατρίδος πρόκειται
«Και πάσης της Ελλάδος
«Όσιος αγώνας.

«Θαλπτήριον της ημέρας
«Φως, δια πάντοτε χαίρε·
«Και σεις οπού ευφραίνεται
«Με φωνήν ηδυόνειρον
Της γης τα τέκνα,

«Χαίρετ' ελπίδες. — Ήλθε
«Της Άγαρ το υπερήφανον
«Σπέρμα· επάνω εις τας όχθας
«Των Ψαρών, αλαλάζον
«Σφόδρα, κατέβη.

«Ω, πατρίς, την εκούσιον
«Δέξου θυσίαν»…. — Αστράπτει. —
Σεισμός πολέμου ακούεται.
Υπό τύμβον υψήνορα
Ήρωος κοιμώνται.

Επί το μέγα ερείπιον
Η Ελευθερία ολόρθη
Προσφέρει δύο στεφάνους·
Έν από γήινα φύλλα,
Κ' άλλον απ' άστρα.